Rondreizen door Schotland

Een week voor vertrek las ik ergens dat Schotland was uitgeroepen tot het mooiste land ter wereld. Alsof ik nog extra overtuiging nodig had. Met de auto richting IJmuiden, de ferry op naar Newcastle en daarna de weg op voor een compacte maar indrukwekkende roadtrip: dit is een route die natuur, steden, fijne stops en lekker veel vrijheid perfect combineert.

Wat deze trip zo leuk maakt, is dat je reis al begint zodra je de haven oprijdt. Geen gedoe met vliegvelden, bagagebanden en huurauto’s, maar gewoon je eigen spullen inladen, de boot op en de volgende ochtend uitgerust verder richting Schotland. Zeker voor een roadtrip is dat een verrassend relaxte manier van reizen. Vanuit Newcastle rijd je namelijk zo naar Edinburgh, waarna je in een paar dagen een heel afwisselende route kunt maken langs stad, berglandschap, lochs en kastelen.

Met DFDS van IJmuiden naar Newcastle

Rustig opstaan, nog even wat laatste spullen in de auto leggen en dan op je gemak richting IJmuiden rijden: het is een ontspannen begin van een reis die vooral draait om onderweg zijn. In de haven zie je het schip al van ver liggen en vanaf dat moment voelt het alsof je vakantie echt begonnen is.

Het fijne aan deze overtocht is dat het inchecken overzichtelijk verloopt. Je rijdt langs de controle, parkeert je auto aan boord en kunt daarna direct naar je hut. Even de tas neerzetten, een frisse neus halen op het dek en het uitzicht over zee in je opnemen: daar mag je best wat tijd voor nemen. Juist dat trage begin past goed bij een roadtrip door Schotland, waar het uiteindelijk ook niet alleen draait om de eindbestemming maar vooral om alles daartussenin.

Aan boord heb je genoeg keuze om je avond prettig door te brengen. Je kunt uitgebreid eten, nog een drankje doen of juist op tijd je bed opzoeken zodat je de volgende ochtend meteen klaar bent voor de rit naar Schotland. Dat laatste is slim, want hoewel Newcastle officieel nog in Engeland ligt, voelt het als perfecte toegangspoort tot het noorden. Met een goed ontbijt achter de kiezen rijd je in een paar uur richting Edinburgh en verandert het landschap langzaam maar zeker in precies dat decor waarvoor je naar Schotland wilt.

Eerste stop: Edinburgh

Edinburgh is zo’n stad waar je meteen goed binnenkomt. Historisch, sfeervol, compact genoeg om veel te voet te doen en tegelijk levendig genoeg om je er makkelijk een volle dag of langer te vermaken. Voor deze route is het de perfecte eerste stop, omdat je na de overtocht niet direct de volle Highlands in hoeft maar eerst even rustig kunt landen in de stad.

Begin de dag met koffie en ontbijt bij Papii. Dat is nog steeds een fijne plek om je ochtend te starten voordat je de stad in duikt. Daarna ligt de klassieke route eigenlijk voor de hand: wandel richting de Royal Mile, neem de tijd voor de straatjes, closes en oude gevels, en werk langzaam toe naar Edinburgh Castle. Juist doordat het kasteel zo hoog boven de stad uittorent, blijft het een van de meest indrukwekkende stadsgezichten van het land.

Wat Edinburgh sterk maakt, is de combinatie van highlights en sfeer. Je hoeft hier niet van museum naar museum te racen om een goede dag te hebben. Een wandeling over de Royal Mile, een omweg via Victoria Street, even uitwaaien in Princes Street Gardens en daarna door naar Arthur’s Seat levert al meer dan genoeg op. Die klim is vooral aan het einde van de middag heel mooi, wanneer het licht zachter wordt en je de stad, de zee en de omliggende heuvels in één panorama ziet liggen.

Heb je trek gekregen, dan zit je in Edinburgh sowieso goed. Voor een typisch Schotse lunch of diner is Whiski Rooms een goede stop, zeker als je ook iets met whisky hebt. Zin in iets zoets tussendoor, dan blijft Mary’s Milk Bar een klassieker waar je eigenlijk niet omheen kunt. Niet omdat je per se overal de hype moet volgen, maar omdat het gewoon een leuke plek is voor een korte pauze in Grassmarket.

Extra tijd? Dan kun je nog kiezen voor een whiskyproeverij bij The Scotch Whisky Experience, een rustige wandeling door de Royal Botanic Garden of een omweg naar Calton Hill voor een ander uitzicht over de stad. Edinburgh heeft genoeg om je programma moeiteloos te vullen, maar de kunst is vooral om niet te veel te willen. Deze route werkt juist goed als je ook tijd overlaat voor rondslenteren, onverwachte stops en een pub waar je eigenlijk maar “even” naar binnen wilde.

Voor het avondeten is El Cartel nog altijd een leuke, levendige keuze als je zin hebt in iets anders dan klassiek Schots. Daarna is The Queens Arms een fijne plek voor een pint. Dit is precies zo’n pub waar je binnenloopt voor één drankje en dan langer blijft hangen dan de bedoeling was. Mooie details, veel sfeer en precies dat soort setting dat zo goed past bij een avond in Edinburgh.

Slapen in stijl? Dan blijft Tigerlily een leuke optie als je houdt van een boutique hotel met een levendige sfeer en een centrale ligging in New Town.

Van Edinburgh naar Glencoe: de route is onderdeel van de reis

Na Edinburgh is het tijd voor het deel van Schotland waar je waarschijnlijk stiekem het meest naar uitkijkt: de rit richting Glencoe. Alleen die route al is een reden om deze roadtrip te maken. Je rijdt vanuit de stad langzaam de drukkere wereld uit en komt vanzelf in een landschap terecht dat steeds ruiger, weidser en groener wordt.

De weg via Loch Lomond and The Trossachs National Park maakt meteen duidelijk waarom autorijden in Schotland zo leuk is. Je bent hier niet alleen onderweg van A naar B, je rijdt van uitzicht naar uitzicht. Een korte stop om even te rekken, iets te eten of gewoon stil te staan bij een loch hoort er helemaal bij. Sterker nog: daarvoor wil je juist niet te strak plannen.

Naarmate je Glencoe nadert, wordt het landschap steeds dramatischer. Brede valleien, donkere bergwanden, lage wolken, licht dat ineens omslaat: dit is het Schotland uit ansichtkaarten, maar dan echt. Ook als je geen fanatieke hiker bent, is dit gebied meer dan de moeite waard. Alleen al door erdoorheen te rijden en af en toe te stoppen bij een uitkijkpunt krijg je dat typische Highland-gevoel waar je voor bent gekomen.

Wie wél wil wandelen, heeft hier keuze genoeg. Je vindt in en rond Glencoe zowel korte wandelingen als zwaardere hikes. Maar voel je niet verplicht om er een sportieve missie van te maken. Dit is ook zo’n plek waar je prima kunt genieten van een korte wandeling, een picknicktafel met uitzicht en een thermos koffie terwijl je de omgeving in je opneemt.

Overnachten in Glencoe

Glencoe is klein, en juist dat is de charme. Verwacht hier geen eindeloze keuze aan hotels, restaurants en cafés. Je komt hier voor de rust, de bergen en het gevoel dat je echt even midden in de natuur zit. The Glencoe Inn past goed bij dat idee. Het is een prettige uitvalsbasis als je comfortabel wilt overnachten zonder de sfeer van het gebied kwijt te raken.

Na een dag rijden en stoppen is het extra fijn als je ’s avonds niet meer de auto in hoeft. Een goed diner, een drankje en uitzicht op de bergen doen dan de rest. Juist in Glencoe zit de meerwaarde vaak in de eenvoud: goed eten, vriendelijke mensen, buitenlucht en daarna een kamer waar je met plezier vroeg je bed in duikt.

Via Loch Lomond naar Kilchurn Castle

Na het ontbijt stap je weer de auto in en rijd je langzaam terug zuidwaarts. Dat klinkt misschien als een stap terug, maar op deze route is dat absoluut geen straf. Dezelfde wegen ogen namelijk steeds anders door het wisselende weer, het licht en de momenten waarop je stopt. Waar je op de heenweg vooral vol verwachting rijdt, kijk je op de terugweg vaak rustiger en aandachtiger om je heen.

Een lunchstop onderweg maakt deze etappe alleen maar beter. The Tyndrum Inn is daar een prima adres voor als je even wilt zitten en de benen wilt strekken. Vooral op een heldere dag is dit zo’n stop die langer duurt dan gepland, simpelweg omdat het uitzicht te fijn is om meteen weer te vertrekken.

Daarna is Kilchurn Castle een sterke tussenstop. De ruïne ligt afgelegen aan Loch Awe en heeft precies die mysterieuze uitstraling waar Schotland zo goed in is. Geen druk stadsdecor, geen overdaad aan voorzieningen eromheen, maar gewoon een fotogenieke plek in een weids landschap. Dat maakt het zo’n fijne stop tijdens een roadtrip: je hoeft er geen halve dag van te maken om toch het gevoel te hebben dat je iets bijzonders hebt gezien.

Vanaf hier kun je ervoor kiezen om niet in Dumbarton te blijven hangen, maar door te rijden richting Glasgow. Dat is simpelweg een sterkere afsluiter van deze route. Dumbarton ligt handig onderweg, maar als je nog één stedelijke stop wilt meepakken voordat je terugrijdt naar Newcastle, dan biedt Glasgow veel meer afwisseling.

Laatste stop: Glasgow

Glasgow wordt vaak overschaduwd door Edinburgh, maar dat is eigenlijk zonde. Waar Edinburgh het moet hebben van historie en uitzicht, voelt Glasgow rauwer, creatiever en stedelijker. Het is de plek voor een laatste ochtend of middag vol koffie, winkels, architectuur en cultuur voordat je weer terugrijdt naar de ferry.

Heb je weinig tijd, focus dan op het centrum en het West End. Daar kun je makkelijk een paar uur vullen met een ontbijt, wat winkels en een wandeling langs statige gebouwen en brede straten. Heb je wat meer ruimte in je schema, dan zijn Kelvingrove Art Gallery and Museum en de omgeving eromheen een goede keuze. Zo proef je toch nog iets van de culturele kant van de stad zonder dat je je hele planning hoeft om te gooien.

Daarna is het tijd om terug te rijden naar Newcastle. Ook dat is weer zo’n rit waarop je merkt hoe prettig deze reisvorm eigenlijk is. Geen haast om nog een vlucht te halen, maar gewoon terug naar de haven, inchecken, de auto parkeren en nog één avond aan boord voordat je weer in IJmuiden aankomt.

Op de terugweg voelt de ferry bijna als een verlenging van je reis. Nog één keer dineren, nog een drankje doen, nog even nagenieten van alles wat je hebt gezien en dan de volgende ochtend weer wakker worden met Nederland in zicht. Juist daardoor voelt deze roadtrip compleet: je stapt niet abrupt uit je reis, maar bouwt hem rustig af.

Waarom deze route door Schotland zo goed werkt

Deze roadtrip is niet de route waarop je “alles” van Schotland ziet, maar juist daarom werkt hij zo goed. In relatief korte tijd krijg je namelijk wel een heel sterk beeld van het land: de sfeer van Edinburgh, de ruige landschappen rond Glencoe, de mooie wegen door Loch Lomond and The Trossachs, het filmische decor van Kilchurn Castle en de stedelijke energie van Glasgow. Het is afwisselend, overzichtelijk en heel goed zelf te rijden.

Wat ik vooral fijn vind aan deze route, is dat je nergens het gevoel hebt dat je alleen maar kilometers aan het wegwerken bent. Vrijwel iedere etappe voelt als onderdeel van de ervaring. De ferry hoort erbij, de ritten horen erbij en ook de spontane stops maken het verschil. Daardoor is dit precies het soort roadtrip dat je graag aanbeveelt aan mensen die Schotland voor het eerst willen zien, maar niet meteen twee weken de tijd hebben.

Wil je nog even verder wegdromen na het lezen van deze route, bekijk dan ook Schotland in beeld. En ben je na deze ferry-roadtrip op zoek naar meer inspiratie voor een route in het Verenigd Koninkrijk, dan is deze rondreis door Zuid-Engeland ook leuk om erbij te pakken. Liever nog meer sfeervolle slaapplekken bewaren voor later? Dan is historisch overnachten in het Verenigd Koninkrijk een fijne extra leestip.

Deze route laat zien dat je voor een indrukwekkende roadtrip niet altijd ver hoeft te vliegen. Soms is het genoeg om in IJmuiden de boot op te rijden en de rest van de reis gewoon zijn werk te laten doen.